Năm 2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong nỗ lực kiến tạo Chính phủ phục vụ và thúc đẩy môi trường kinh doanh. Với quyết tâm cao độ, Bộ Tài chính đã hoàn thành xuất sắc Chương trình cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính (TTHC) theo chỉ đạo của Chính phủ.
Bộ Tài chính đã thành công cắt giảm, đơn giản hóa 700 trên tổng số 928 TTHC.
Tính đến thời điểm hiện tại, Bộ Tài chính đã thành công cắt giảm, đơn giản hóa 700 trên tổng số 928 TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh, đạt tỷ lệ 75%. Thành tựu này không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước mà còn mang lại lợi ích kinh tế cụ thể, với tổng chi phí tuân thủ được cắt giảm lên tới 28.419 tỷ đồng, tạo cú hích mạnh mẽ cho cộng đồng doanh nghiệp.
Vượt ngưỡng 30%: Cắt giảm chi phí và thời gian kỷ lục
Để thực hiện Nghị quyết số 66/NQ-CP (26/3/2025), Bộ Tài chính đã nhanh chóng ban hành Kế hoạch tại Quyết định số 1362/QĐ-BTC, đặt mục tiêu tham vọng là cắt giảm tối thiểu 30% chi phí, thời gian giải quyết TTHC và điều kiện kinh doanh.
Ngày 27/8/2025, phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC thuộc phạm vi Bộ Tài chính đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1848/QĐ-TTg phê duyệt Phương án cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Tài chính.
Theo đó, Bộ đã đề xuất cắt giảm, đơn giản hoá tổng cộng 208 TTHC (gồm 43 TTHC cắt giảm và 165 TTHC đơn giản hoá), với chi phí tuân thủ TTHC dự kiến cắt giảm 17.29 nghìn tỷ/năm (37,87%). Tổng thời gian giải quyết TTHC cắt giảm 2.036 ngày (34,93%).
Đồng thời, Bộ đã đề xuất cắt giảm 120/363 (33,05%) điều kiện kinh doanh thuộc các lĩnh vực chứng khoán, kinh doanh bảo hiểm, dịch vụ tài chính, hải quan, thuế, kế toán, kiểm toán. Tổng số văn bản quy phạm pháp luật dự kiến sẽ sửa đổi, bổ sung để thực thi các phương án đơn giản hoá là 49 văn bản (08 Luật, 32 Nghị định, 01 Quyết định của Thủ tướng, 07 Thông tư và 01 Thông tư liên tịch).
Hiệu quả đạt được đã vượt ngưỡng mục tiêu 30% một cách ấn tượng:
Tổng chi phí thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa tại Quyết định của Thủ tướng Chính phủ đến nay là 2,216 nghìn tỷ đồng, đạt tỷ lệ 14,5%; tổng thời gian cắt giảm, đơn giản hóa tại Quyết định của Thủ tướng là 321 ngày, đạt tỷ lệ 15,8%.
Bộ Tài chính ban hành Quyết định số 2421/QĐ-BTC ngày 09/7/2025 phê duyệt phương án cắt giảm, đơn giản hóa TTHC liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi chức năng của Bộ Tài chính.
Trong đó, Bộ đề xuất phương án cắt giảm, đơn giản đơn giản hoá 136 TTHC (cắt giảm 54 TTHC, đơn giản hoá 82 TTHC) thuộc thẩm quyền của Bộ (gồm 39 TTHC thuộc lĩnh vực hải quan và 96 TTHC lĩnh vực thuế).
Đến nay, Bộ Tài chính đã thực thi 38/136 phương án đơn giản hoá (bao gồm: 05 phương án lĩnh vực thuế, 03 phương án lĩnh vực hải quan tại Thông tư số 31/2025/TT-BTC ngày 31/5/2025 của Bộ Tài chính, 30 phương án lĩnh vực thuế tại Thông tư số 94/2025/TT-BTC ngày 14/10/2025 của Bộ Tài chính).
Từ ngày 26/3/2025 đến nay, Bộ Tài chính đã chủ động, rà soát thực hiện đơn giản hóa 356 TTHC (trong đó, cắt giảm 95, đơn giản hóa 251) tại các Luật, Nghị định, Thông tư do Bộ chủ trì xây dựng ban hành hoặc trình các cấp có thẩm quyền ban hành. Tổng số TTHC do Bộ Tài chính thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa theo các Quyết định phê duyệt phương án của Bộ, Quyết định phê duyệt phương án của Thủ tướng và số chủ động cắt giảm, đơn giản hóa 700/928 TTHC đạt tỷ lệ 75%.
Tính từ ngày 26/3/2025 đến nay, tổng số TTHC được cắt giảm, đơn giản hóa theo Nghị quyết số 66/NQ-CP ngày 26/3/2025 của Chính phủ là 431 TTHC, trong đó: cắt giảm 100 TTHC, đơn giản hóa 331 TTHC. Tổng thời gian cắt giảm 3.946/12.288 ngày đạt 32%; tổng chi phí cắt giảm 28.419/49.498 tỷ đồng chi phí tuân thủ đạt 57,4%.
Bộ Tài chính đang tích cực sửa đổi, bổ sung 49 văn bản quy phạm pháp luật (08 Luật, 32 Nghị định,...) để thể chế hóa các phương án này. Đến nay, 37/208 phương án đã được thực thi thông qua 03 Nghị định quan trọng của Chính phủ (Nghị định số 245/2025/NĐ-CP, 239/2025/NĐ-CP và 254/2025/NĐ-CP).
Nâng cao tính chủ động và kết quả tổng thể
Sự thành công của chương trình không chỉ đến từ việc thực thi nhiệm vụ được giao mà còn từ sự chủ động cải cách của Bộ Tài chính:
Chủ động phê duyệt phương án thuộc thẩm quyền (Quyết định 2421/QĐ-BTC): Bộ Tài chính đã phê duyệt phương án cắt giảm, đơn giản hóa 136 TTHC (54 cắt giảm, 82 đơn giản hoá) thuộc thẩm quyền của Bộ, tập trung vào lĩnh vực hải quan và thuế. Đã có 38/136 phương án được thực thi.
Tổng số TTHC được cắt giảm, đơn giản hóa theo các Quyết định phê duyệt phương án và số chủ động cắt giảm, đơn giản hóa đã đạt mốc 700/928 TTHC, tương đương tỷ lệ 75%.
Tác động kinh tế cụ thể từ Nghị quyết 66/NQ-CP: Tổng chi phí cắt giảm: 28.419/49.498 tỷ đồng chi phí tuân thủ (đạt 57,4%). Tổng thời gian cắt giảm: 3.946/12.288 ngày (đạt 32%).
Tái cấu trúc quy trình và chuyển đổi số gắn với Đề án 06
Công tác cải cách TTHC được lồng ghép sâu rộng với chiến lược chuyển đổi số quốc gia (Đề án 06 và Chỉ thị 24/CT-TTg), hướng tới việc thay thế hoàn toàn giấy tờ vật lý bằng dữ liệu số.
Bộ Tài chính đã chỉ đạo rà soát, tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ và cắt giảm thành phần hồ sơ đối với 36 TTHC tích hợp trên VNeID và 31 TTHC khai thác nguồn dữ liệu từ các bộ, ngành. Đặc biệt, Bộ đã thống nhất đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa thành phần hồ sơ thay thế bằng dữ liệu đối với 51/54 TTHC có chứa thông tin có thể tra cứu từ Cơ sở dữ liệu quốc gia (như cơ sở dữ liệu về đăng ký doanh nghiệp, dân cư, hộ tịch điện tử). Điều này loại bỏ yêu cầu nộp các giấy tờ như Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, Căn cước, Giấy khai sinh. Hoàn thành chuẩn hóa 1.200 kết quả giải quyết TTHC và 323 TTHC có thành phần hồ sơ là kết quả giải quyết.
Bộ Tài chính đã triển khai thành công 06/25 dịch vụ công trực tuyến toàn trình về dữ liệu (DVCTT) được giao tại Kế hoạch số 02-KH/BCĐTW, bao gồm các dịch vụ thiết yếu về Bảo hiểm xã hội và Khai quyết toán thuế thu nhập cá nhân. Bộ đã đảm bảo việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu quốc gia với Hệ thống thông tin giải quyết TTHC cấp tỉnh.
Đối với 1.139 TTHC có thành phần hồ sơ có thể thay thế bằng dữ liệu, 982 TTHC phát sinh nhiều hồ sơ tại Kế hoạch số 02-KH/BCĐTW, Bộ Tài chính đã tiến hành rà soát: Thực hiện yêu cầu cắt giảm TTHC dựa trên dữ liệu theo nhiệm vụ được đề ra cho các bộ, ngành tại Kế hoạch số 02/KH-BCHTW ngày 19/6/2025, Bộ Tài chính đã tiến hành rà soát các THHC tại Kế hoạch này và Quyết định số 1474/QĐ-BTC về việc công bố danh mục TTHC, từ đó, đưa ra danh sách 174 TTHC (trong đó có 76 DVCTT) và đã bóc tách sơ bộ các thành phần hồ sơ, các nhóm dữ liệu có liên quan để làm cơ sở đánh giá khả năng cắt giảm thành phần hồ sơ dựa vào dữ liệu. Dựa theo kết quả bóc tách, Bộ Tài chính đã thống nhất với đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa thành phần hồ sơ thay thế bằng dữ liệu đối với 51 TTHC.
Cải cách hành chính nội bộ
Công tác cải cách không chỉ giới hạn ở các TTHC phục vụ bên ngoài mà còn được áp dụng triệt để trong nội bộ hệ thống.
Bộ Tài chính đã công bố, rà soát 100% TTHC nội bộ giữa các cơ quan hành chính nhà nước và trong nội bộ của Bộ, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục, thời gian giải quyết, chi phí thực hiện và sửa đổi, hoàn thiện để phù hợp với việc thực hiện tinh gọn, sắp xếp bộ máy, đồng thời bảo đảm thông suốt, hiệu quả.
Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 1534/QĐ-BTC ngày 29/04/2025, về việc công bố 195 TTHC nội bộ trong hệ thống hành chính nhà nước thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính (178 TTHC giữa các cơ quan hành chính nhà nước, 18 TTHC nội bộ trong Bộ Tài chính).
Số lượng TTHC nội bộ đã được phê duyệt phương án cắt giảm, đơn giản hóa 18 TTHC trọng tâm ưu tiên tại Quyết định số 277/QĐ-TTg ngày 04/4/2024 của Thủ tướng Chính phủ và 09 TTHC nội bộ trong lĩnh vực tài chính tại Quyết định số 2927/QĐ-BTC ngày 12/12/2024 của Bộ trưởng Bộ Tài chính.
Số lượng TTHC nội bộ trọng tâm ưu tiên đã thực thi phương án đơn giản hóa tại Quyết định số 277/QĐ-TTg ngày 04/4/2024 của Thủ tướng Chính phủ 18/18 TTHC (100%) tại 06 văn bản quy phạm pháp luật.
Số TTHC nội bộ trọng tâm ưu tiên tại Quyết định số 1085/QĐ-TTg thuộc các lĩnh vực đầu tư công, đầu tư theo phương thức đối tác công tư, đầu tư bằng nguồn vốn ODA đã được Bộ Tài chính hoàn thành thực thi là 12/15 TTHC tại 04 Nghị định của Chính phủ.
Ngoài ra, Bộ Tài chính đã thực hiện, phân cấp, phân định thẩm quyền giải quyết các TTHC nội bộ trong lĩnh vực đầu tư công, quản lý tài sản công khi thực hiện Chính quyền địa phương 02 cấp tại Nghị định số 125/2025/NĐ-CP.
Với tốc độ cải cách TTHC nhanh chóng đã khẳng định sự chủ động, quyết liệt và hiệu quả trong công tác cải cách TTHC của Bộ Tài chính, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng một nền hành chính phục vụ, minh bạch, hiện đại, và tạo điều kiện tối đa cho hoạt động đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam.
