Sau giai đoạn tạo nền tảng với nhiều kết quả tích cực của Đề án 06, Bắc Ninh đang bước vào chặng đường mới với yêu cầu cao hơn: số hóa hồ sơ, cung cấp dịch vụ công trực tuyến đồng thời với khai thác hiệu quả dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử để đổi mới phương thức quản trị, nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp và thúc đẩy phát triển kinh tế số, xã hội số.
Đó là mục tiêu xuyên suốt của Kế hoạch số 208/KH-UBND ngày 5/6/2026 do UBND tỉnh Bắc Ninh ban hành nhằm triển khai Chương trình Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035, thực hiện Quyết định số 826/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.
Ảnh minh họa.
Chuyển từ số hóa sang khai thác giá trị của dữ liệu
Nhìn lại giai đoạn 2022-2025, Đề án 06 đã góp phần tạo bước chuyển quan trọng trong cải cách hành chính trên phạm vi cả nước. Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư từng bước được khai thác phục vụ giải quyết thủ tục hành chính, nhiều loại giấy tờ được tích hợp trên ứng dụng VNeID, người dân có thêm lựa chọn thực hiện dịch vụ công trực tuyến, giảm thời gian và chi phí đi lại.
Tiếp nối kết quả đó, Kế hoạch 208 của Bắc Ninh xác định rõ mục tiêu kế thừa những kết quả đã đạt được, đồng thời khắc phục những hạn chế, đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu dân cư, căn cước, định danh và xác thực điện tử trong giai đoạn mới. Mục tiêu không chỉ dừng ở việc giải quyết thủ tục hành chính thuận tiện hơn mà còn góp phần phát triển kinh tế số, xã hội số, công dân số và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Điểm đáng chú ý là kế hoạch nhấn mạnh yêu cầu triển khai thống nhất từ tỉnh đến cơ sở theo nguyên tắc "6 rõ": rõ người, rõ việc, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm, rõ thời gian và rõ kết quả. Đồng thời, lấy người dân và doanh nghiệp là trung tâm, là chủ thể, nguồn lực và động lực của chuyển đổi số; mọi nền tảng và dịch vụ số đều phải hướng đến thuận tiện, an toàn và dễ tiếp cận.
Theo Kế hoạch, đến năm 2030, Bắc Ninh hướng tới bảo đảm người dân và doanh nghiệp được thụ hưởng các dịch vụ số nhanh chóng, thuận tiện, an toàn, từng bước không còn rào cản về giấy tờ và địa giới hành chính trong giải quyết thủ tục hành chính.
Đồng thời, tỉnh phấn đấu xây dựng hệ sinh thái dữ liệu dân cư kết nối liên thông đa ngành với yêu cầu dữ liệu phải "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung". Đây được xem là nền tảng để các cơ quan nhà nước khai thác dữ liệu thay cho việc yêu cầu người dân nhiều lần cung cấp cùng một loại thông tin.
Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Bắc Ninh xác định sáu nhóm nhiệm vụ trọng tâm gồm: phục vụ giải quyết thủ tục hành chính và cung cấp dịch vụ công trực tuyến; phát triển kinh tế số - xã hội số; phát triển công dân số; hoàn thiện hạ tầng và hệ sinh thái dữ liệu; bảo đảm an sinh xã hội gắn với phòng, chống tội phạm; phục vụ nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.
Một trong những điểm mới nổi bật của Kế hoạch là chuyển trọng tâm từ xử lý hồ sơ sang khai thác dữ liệu.
Theo đó, tỉnh sẽ tiếp tục tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính trên cơ sở dữ liệu, cắt giảm thành phần hồ sơ, công khai thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu và xây dựng từ điển dữ liệu dùng chung. Việc duy trì kết nối thường xuyên giữa Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống VNeID sẽ giúp giảm việc kê khai lặp lại, nâng cao tính chính xác của thông tin và rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ.
Đáng chú ý, Bắc Ninh nghiên cứu triển khai mô hình "Trạm công dân số" tại các địa điểm công cộng để hỗ trợ những người chưa thành thạo sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Cách làm này thể hiện quan điểm chuyển đổi số không chỉ là đầu tư công nghệ mà còn bảo đảm mọi người dân đều có cơ hội tiếp cận và sử dụng dịch vụ số.
Thực tế thời gian qua, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, hệ thống Trung tâm Phục vụ hành chính công của Bắc Ninh đã từng bước ổn định, duy trì kết nối dữ liệu, đẩy mạnh số hóa hồ sơ và cung cấp dịch vụ công trực tuyến. Những kết quả này tạo nền tảng thuận lợi để tỉnh triển khai các mục tiêu mới của Đề án 06 trong giai đoạn tiếp theo.
Phát triển công dân số từ những tiện ích thiết thực
Nếu trước đây VNeID chủ yếu được biết đến là ứng dụng định danh điện tử thì trong giai đoạn mới, ứng dụng này được định hướng trở thành nền tảng số đa tiện ích. VNeID sẽ từng bước hỗ trợ lưu trữ dữ liệu số của công dân, thực hiện dịch vụ công trực tuyến, liên kết tài khoản thanh toán, ví điện tử, ngân hàng, chi trả an sinh xã hội và trở thành kênh giao tiếp chính thức giữa người dân với cơ quan nhà nước cũng như với doanh nghiệp. Cùng với đó là việc hoàn thiện ví giấy tờ điện tử, kho dữ liệu cá nhân và các công cụ như chữ ký số, tài khoản thanh toán điện tử.
Song song với phát triển nền tảng số, Bắc Ninh cũng đặc biệt quan tâm nâng cao kỹ năng số cho người dân thông qua các khóa học trên nền tảng "Bình dân học vụ số", phát huy vai trò của tổ công nghệ số cộng đồng, mạng lưới đại sứ số, mô hình chợ số và nông thôn số. Người cao tuổi, người khuyết tật, người dân vùng nông thôn và các nhóm yếu thế được ưu tiên hỗ trợ tiếp cận dịch vụ số.
Không chỉ phục vụ cải cách hành chính, dữ liệu dân cư còn được xác định là nguồn lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội.
Theo Kế hoạch, tỉnh sẽ thúc đẩy sử dụng định danh điện tử trong các giao dịch thuộc lĩnh vực tài chính, ngân hàng, nông nghiệp, y tế, giáo dục, du lịch, logistics và thương mại điện tử; nghiên cứu các mô hình thành phố thông minh như "Bản sao số", "Mô hình địa điểm số"; xây dựng môi trường thử nghiệm (sandbox), dữ liệu mở và các giao diện lập trình ứng dụng (API) phục vụ đổi mới sáng tạo.
Bắc Ninh cũng đặt mục tiêu hoàn thiện kiến trúc dữ liệu của tỉnh theo Khung kiến trúc dữ liệu quốc gia; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu thông qua nền tảng điều phối dữ liệu; nghiên cứu ứng dụng blockchain, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và trợ lý ảo trong công tác chỉ đạo, điều hành.
Cùng với mở rộng kết nối và khai thác dữ liệu, yêu cầu bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng được đề cao.
Tỉnh sẽ triển khai Trung tâm điều hành an ninh mạng (SOC), tăng cường kiểm tra việc kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu dân cư; giám sát việc bảo đảm an toàn thông tin của các cơ quan, đơn vị; đánh giá mức độ hài lòng của người dân trong giải quyết thủ tục hành chính và coi đây là một trong những căn cứ quan trọng để đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ của các cơ quan, địa phương.
UBND tỉnh giao trách nhiệm cụ thể cho từng sở, ngành, địa phương, xác định rõ Công an tỉnh là cơ quan thường trực; Văn phòng UBND tỉnh chủ trì vận hành Trung tâm Phục vụ hành chính công; Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Tài chính cùng các đơn vị liên quan phối hợp triển khai theo chức năng, nhiệm vụ được giao.
Có thể thấy, Kế hoạch 208 vừa là bước tiếp nối Đề án 06 giai đoạn trước, đồng thời thể hiện định hướng chuyển từ "quản lý bằng hồ sơ" sang "quản trị bằng dữ liệu". Khi dữ liệu dân cư được kết nối, chia sẻ và khai thác hiệu quả, người dân sẽ được thụ hưởng nhiều tiện ích số hơn, doanh nghiệp giảm chi phí thực hiện thủ tục, còn cơ quan nhà nước có thêm công cụ để điều hành chính xác, minh bạch và hiệu quả. Đây cũng là nền tảng quan trọng để Bắc Ninh tiếp tục xây dựng chính quyền số, phát triển kinh tế số và xã hội số trong giai đoạn mới.
Tuệ Minh
