Sáu tháng đầu năm 2026, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh tiếp nhận hơn 18,3 nghìn hồ sơ thủ tục hành chính. Gần 98% hồ sơ đã được giải quyết, trong đó hơn 95% được xử lý trước thời hạn, không có hồ sơ đã giải quyết quá hạn.
Công dân làm thủ tục tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Lương Phong, tỉnh Bắc Ninh.
Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhiều thủ tục hành chính được thực hiện trực tiếp tại cấp xã. Trung tâm Phục vụ hành chính công trở thành nơi người dân tìm đến mỗi khi cần giải quyết công việc liên quan đến đất đai, hộ tịch, bảo hiểm, thuế hay các thủ tục đời sống hằng ngày. Khối lượng công việc tăng lên, yêu cầu phục vụ cũng cao hơn, đòi hỏi mỗi cán bộ vừa phải nắm chắc quy định, vừa phải hướng dẫn người dân nhanh, rõ và dễ hiểu.
Tại xã Yên Phong, cơ chế một cửa, một cửa liên thông được duy trì ổn định. Các thủ tục hành chính đều được công khai để người dân dễ tra cứu; quy trình xử lý được cập nhật khi có thay đổi; hồ sơ được theo dõi trên hệ thống điện tử từ khi tiếp nhận đến khi trả kết quả. Nhờ đó, tiến độ giải quyết được kiểm soát tốt hơn, đồng thời tạo điều kiện để người dân theo dõi tình trạng hồ sơ của mình.
Để vận hành Trung tâm thông suốt, xã bố trí đầy đủ lực lượng làm việc gồm lãnh đạo Trung tâm, công chức chuyên môn, cán bộ của các cơ quan ngành dọc như thuế, bảo hiểm xã hội, văn phòng đăng ký đất đai cùng nhân viên bưu điện. Mỗi người phụ trách một phần việc cụ thể nhưng phối hợp chặt chẽ trong suốt quá trình tiếp nhận, xử lý và trả kết quả. Sự phối hợp ấy giúp nhiều hồ sơ được giải quyết ngay trong ngày hoặc sớm hơn thời gian quy định.
Trong sáu tháng đầu năm, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Yên Phong đã tiếp nhận 18.382 hồ sơ. Trong số đó, 17.994 hồ sơ đã hoàn thành, đạt gần 98% tổng số hồ sơ tiếp nhận. Đáng chú ý, có 17.118 hồ sơ, tương đương 95,1%, được giải quyết trước thời hạn; 876 hồ sơ được giải quyết đúng hạn và không có hồ sơ đã giải quyết quá hạn.
Nếu chỉ nhìn vào những con số, có thể thấy khối lượng công việc của Trung tâm khá lớn và phần lớn hồ sơ đều được xử lý sớm hơn quy định. Điều này phản ánh sự chủ động trong phối hợp giữa các bộ phận chuyên môn cũng như tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ trực tiếp làm việc tại Trung tâm, giúp cho thời gian chờ đợi của người dân cũng được rút ngắn.
Một chuyển biến khác dễ nhận thấy là việc ứng dụng công nghệ thông tin ngày càng trở thành công việc thường xuyên. Đối với các lĩnh vực sử dụng Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh, 100% hồ sơ được thực hiện trực tuyến. Riêng các lĩnh vực sử dụng phần mềm chuyên ngành như thuế và bảo hiểm xã hội, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt 78,7%.
Khoảng cách giữa hai tỷ lệ này cho thấy hiệu quả của những hệ thống đã được đồng bộ, đồng thời cũng phản ánh dư địa cần tiếp tục cải thiện ở các phần mềm chuyên ngành. Khi các hệ thống được kết nối thống nhất, người dân sẽ không phải quan tâm hồ sơ của mình đang được xử lý trên phần mềm nào mà chỉ cần thực hiện một lần, theo dõi trên một hệ thống chung.
Cùng với đó, 100% hồ sơ được số hóa ngay từ khi tiếp nhận, 93% hồ sơ có kết quả điện tử, 57% hồ sơ thực hiện thanh toán trực tuyến và 990 hồ sơ được trả qua dịch vụ bưu chính công ích. Những kết quả này cho thấy chuyển đổi số đã từng bước thay đổi cách thức phục vụ người dân.
Ảnh minh họa.
Dẫu vậy, thực tế cũng cho thấy chuyển đổi số vẫn còn những "nút thắt" cần được tháo gỡ. Đầu tiên là tỷ lệ người dân tự thực hiện dịch vụ công trực tuyến còn chưa cao. Nhiều hồ sơ điện tử hiện nay vẫn được cán bộ hỗ trợ thao tác hoặc hướng dẫn từng bước ngay tại quầy tiếp nhận. Điều này cho thấy hạ tầng kỹ thuật đã có, nhưng kỹ năng sử dụng dịch vụ số của một bộ phận người dân vẫn cần được tiếp tục nâng lên.
Bên cạnh đó, một số thủ tục đất đai vẫn mất thêm thời gian ở khâu xác nhận hoàn thành nghĩa vụ tài chính sau khi người dân đã nộp thuế, làm ảnh hưởng đến tiến độ trả kết quả. Đây là vấn đề liên quan đến sự phối hợp giữa các cơ quan nên cần tiếp tục được cải thiện nếu muốn rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục.
Không ít khó khăn cũng xuất phát từ chính các hệ thống công nghệ. Việc chuyển đổi sang Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung của Bộ còn khá phức tạp; dữ liệu giữa một số hệ thống chưa được đồng bộ hoàn toàn; nhiều chức năng thống kê, báo cáo chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Trong khi đó, dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư vẫn còn một số trường hợp chưa trùng khớp với thông tin thực tế, khiến cán bộ phải mất thêm thời gian xác minh trước khi giải quyết hồ sơ.
Những tồn tại này cho thấy nhiều vấn đề chỉ có thể giải quyết khi các hệ thống dùng chung được hoàn thiện, dữ liệu giữa các ngành được kết nối đồng bộ và quy trình xử lý được thống nhất trên phạm vi toàn quốc.
Từ thực tiễn đó, xã Yên Phong kiến nghị các bộ, ngành Trung ương tiếp tục hoàn thiện Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính; đẩy nhanh kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành; đồng thời tiếp tục rà soát, chuẩn hóa dữ liệu dân cư để hạn chế sai lệch khi khai thác, sử dụng. Địa phương cũng đề nghị tỉnh sớm ban hành hướng dẫn về thực hiện thủ tục hành chính phi địa giới hành chính để các xã có cơ sở triển khai thống nhất.
Tuệ Minh