Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tại Bắc Ninh đang tạo chuyển biến mạnh mẽ trong cải cách hành chính, đặc biệt ở lĩnh vực đất đai, một trong những lĩnh vực phức tạp, tác động trực tiếp đến người dân và doanh nghiệp. Những kết quả bước đầu từ Sở Nông nghiệp và Môi trường cho thấy việc đưa thủ tục hành chính (TTHC) ra thực hiện tại Trung tâm Phục vụ hành chính công (PVHCC) cấp xã không chỉ tăng tính chủ động của cơ sở mà còn rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ, tiết kiệm chi phí xã hội và nâng cao niềm tin của người dân vào nền hành chính phục vụ.
Đẩy mạnh phân cấp và chuẩn hóa quy trình, tạo chuyển biến rõ nét
Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh về việc giải quyết TTHC trong điều kiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh và mô hình chính quyền 2 cấp, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã khẩn trương triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đưa TTHC ra thực hiện ngay tại cơ sở thay vì tập trung ở cấp tỉnh như trước đây. Hiện nay, 15 TTHC thuộc thẩm quyền của Sở đã được triển khai tại Trung tâm PVHCC cấp xã, giúp người dân ở 99 xã, phường trong tỉnh có thể tiếp cận dịch vụ công thuận lợi hơn, không phải di chuyển xa, giảm thời gian và chi phí đi lại.
Sở Nông nghiệp và Môi trường cử 15 công chức và viên chức biệt phái trực tiếp hỗ trợ các xã, phường triển khai công tác giải quyết TTHC.
Nỗ lực chuẩn hóa quy trình được coi là bước đột phá khi Sở đã phối hợp Trung tâm PVHCC tỉnh và Sở Nội vụ rà soát toàn bộ thủ tục thuộc ngành quản lý xây dựng quy trình nội bộ quy trình điện tử và tái cấu trúc quy trình theo cơ chế một cửa, một cửa liên thông, đảm bảo phù hợp thực tiễn, đồng bộ 100% với Cổng Dịch vụ công Quốc gia. Từ việc rà soát này, nhiều thủ tục được tinh giản, cắt bỏ những giấy tờ không cần thiết và chuẩn hóa biểu mẫu để tạo sự thống nhất trong quá trình thực hiện tại cấp xã.
Cùng với đó, Sở đã cử 15 công chức và viên chức biệt phái trực tiếp hỗ trợ các xã phường triển khai công tác giải quyết TTHC, tổ chức 03 lớp tập huấn cho đội ngũ công chức quản lý đất đai và hướng dẫn sử dụng phần mềm chuyên ngành với phương pháp “cầm tay chỉ việc” cho hàng chục lượt cán bộ cơ sở. Hoạt động này giúp bộ máy cấp xã nhanh chóng tiếp cận công nghệ, thao tác thuần thục và tự tin trong quá trình xử lý hồ sơ cho người dân.
Đặc biệt trong lĩnh vực đất đai, vốn có khối lượng hồ sơ lớn, nội dung phức tạp và nhiều quy định liên quan, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động tổ chức làm việc trực tiếp với nhiều UBND cấp xã nhằm tháo gỡ khó khăn, hướng dẫn nghiệp vụ, đồng thời kết nối liên thông các phần mềm như VBDLIS với CSDL quốc gia về dân cư, thuế và dịch vụ công quốc gia. Sự thông suốt này góp phần hiện đại hóa quy trình giải quyết TTHC, đẩy mạnh giao dịch điện tử và giảm tải cho bộ phận một cửa cấp xã.
Ghi nhận nhiều kết quả nổi bật, tạo niềm tin cho người dân
Việc triển khai Nghị định 151/2025/NĐ-CP về phân cấp trong lĩnh vực đất đai đã mang lại những kết quả ấn tượng, thể hiện rõ qua các con số cắt giảm và rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục. Cụ thể, Sở đã giảm 11 trong tổng số 66 TTHC, tương đương 16,67%; đồng thời bãi bỏ 8 trên 24 điều kiện kinh doanh, đạt tỷ lệ 33,33%. Những cải cách này không chỉ loại bỏ những yêu cầu không còn phù hợp mà còn tạo điều kiện để cơ quan chuyên môn chủ động và linh hoạt hơn trong quá trình xử lý hồ sơ.
Đáng chú ý, thời gian giải quyết hồ sơ trung bình giảm tới 27,84%, riêng thủ tục đăng ký đất đai giảm tới 44 ngày. Đây là thay đổi có ý nghĩa lớn bởi đất đai luôn là lĩnh vực nhạy cảm, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ đầu tư, nhu cầu giao dịch và quyền lợi hợp pháp của người dân. Việc rút ngắn thời gian giúp giảm chi phí cơ hội, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế địa phương.
Đối với cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu, nhờ tái cấu trúc quy trình và thay đổi yêu cầu về hồ sơ, người dân không còn phải nộp nhiều loại giấy tờ vốn gây phiền hà trước đây như xác nhận tình trạng tranh chấp tính ổn định sử dụng đất hay sự phù hợp quy hoạch. Các nội dung này được chuyển sang thực hiện theo cơ chế hậu kiểm giúp quá trình tiếp nhận hồ sơ nhanh hơn, đơn giản hơn và phù hợp tinh thần cải cách TTHC.
Hiệu quả cải cách không chỉ đến từ cắt giảm thủ tục mà còn từ việc ứng dụng công nghệ mạnh mẽ. Hệ thống VBDLIS được triển khai tập trung thống nhất toàn tỉnh kết nối dữ liệu với cơ quan thuế, cơ sở dữ liệu dân cư và Cổng Dịch vụ công quốc gia mang lại sự đồng bộ minh bạch trong xử lý hồ sơ. Người dân có thể theo dõi tiến độ, nhận kết quả trực tuyến và hạn chế phải đi lại nhiều lần như trước đây.
Cùng với những điểm sáng, còn những khó khăn tồn tại như việc kết nối liên thông đôi lúc gặp nghẽn mạng, cán bộ cấp xã phải sử dụng nhiều phần mềm dẫn đến dễ nhầm lẫn hay việc đo đạc đất đai vẫn phụ thuộc đơn vị có chức năng chuyên môn nên đôi khi chưa đáp ứng tiến độ. Tuy nhiên, những vướng mắc này đã và đang được Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ động phối hợp các ngành tháo gỡ nhằm đảm bảo triển khai đồng bộ tại cơ sở.
Hướng tới nền hành chính phục vụ, hiện đại và gần dân
Từ những kết quả trên, có thể khẳng định việc đưa TTHC ra thực hiện tại Trung tâm PVHCC cấp xã là bước đi phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp mà Bắc Ninh đang triển khai, không chỉ tiết kiệm thời gian chi phí mà còn nhận thấy rõ sự chuyển biến trong chất lượng phục vụ của cơ quan hành chính.
Để nâng cao hiệu quả trong thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị UBND tỉnh quan tâm đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin cho cấp xã, bảo đảm hệ thống vận hành thông suốt, không xảy ra gián đoạn. Đồng thời, mong muốn Trung tâm PVHCC tỉnh tiếp tục hỗ trợ trong việc chuẩn hóa và cập nhật quy trình điện tử phù hợp quy định mới và thực tiễn địa phương.
Với tinh thần chủ động trách nhiệm và quyết tâm hoàn thiện nền hành chính phục vụ, sự phối hợp chặt chẽ giữa Sở Nông nghiệp và Môi trường, chính quyền cấp xã và các sở, ngành liên quan sẽ tiếp tục tạo ra những bước tiến mới hiệu quả thiết thực hơn nữa cho người dân và doanh nghiệp, góp phần xây dựng Bắc Ninh trở thành địa phương dẫn đầu trong cải cách hành chính và chuyển đổi số.
Trần Ninh
