Chính phủ đang đẩy mạnh lộ trình xây dựng nền hành chính số với mục tiêu đến năm 2035, mọi giao dịch giữa người dân với cơ quan nhà nước được thực hiện hoàn toàn trên môi trường điện tử. Khi đó, người dân sẽ không còn phải nộp lại các loại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, đồng thời có thể thực hiện thủ tục hành chính ở bất kỳ đâu mà không bị giới hạn bởi địa giới hành chính.
Mục tiêu này được đặt ra trong Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2035 do Thủ tướng Chính phủ ban hành. Đề án hướng tới xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia số phát triển toàn diện, lấy dữ liệu và công nghệ số làm nền tảng cho quản trị quốc gia, phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.
Theo lộ trình đề ra, đến năm 2030, các nền tảng số và tiện ích số cốt lõi sẽ được hoàn thiện, tạo điều kiện để người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ công nhanh chóng, thuận tiện và an toàn hơn. Hệ sinh thái dữ liệu dân cư quốc gia sẽ được kết nối với các cơ sở dữ liệu của nhiều ngành, lĩnh vực, hình thành nền tảng dữ liệu thống nhất phục vụ công tác quản lý, điều hành cũng như phát triển kinh tế số và xã hội số.
Ảnh minh họa
Tầm nhìn đến năm 2035, dữ liệu dân cư sẽ được liên thông, chia sẻ đồng bộ với các cơ sở dữ liệu quốc gia khác, giúp cơ quan quản lý nhà nước vận hành trên nền tảng dữ liệu thời gian thực. Khi đó, các dịch vụ công sẽ được cung cấp theo hướng tự động hóa và cá nhân hóa, phù hợp với từng nhu cầu cụ thể của người dân. Thay vì phải tự tìm hiểu quy trình hay chuẩn bị nhiều loại hồ sơ, hệ thống có thể chủ động gợi ý, hỗ trợ và xử lý các thủ tục dựa trên thông tin đã được xác thực trong cơ sở dữ liệu.
Một trong những điểm nhấn quan trọng của đề án là việc xây dựng cơ chế đăng nhập một lần với tài khoản duy nhất để sử dụng xuyên suốt các hệ thống dịch vụ công. Các cơ quan nhà nước sẽ phải công khai, chia sẻ và khai thác dữ liệu đã có nhằm chấm dứt tình trạng người dân phải kê khai hoặc nộp lại những thông tin đã được lưu trữ trong hệ thống.
Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công an và Văn phòng Chính phủ được giao hoàn thành việc tích hợp tài khoản định danh điện tử, bao gồm tài khoản của tổ chức và người nước ngoài, phục vụ giải quyết thủ tục hành chính trước cuối năm nay. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm hình thành một hệ sinh thái số thống nhất, giúp người dân và doanh nghiệp thực hiện các giao dịch với cơ quan nhà nước thuận tiện hơn.
Bên cạnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) và trợ lý ảo cũng sẽ được đưa vào hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến. Dự kiến từ tháng 9 tới, Bộ Công an, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng Văn phòng Chính phủ sẽ triển khai các giải pháp AI nhằm hỗ trợ người dân tra cứu thông tin, hướng dẫn thực hiện thủ tục và giải đáp các vướng mắc trong quá trình sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Việc ứng dụng công nghệ mới được kỳ vọng sẽ giảm áp lực cho bộ máy hành chính, đồng thời nâng cao trải nghiệm của người dân khi tiếp cận các dịch vụ công.
Từ năm 2027, các địa phương sẽ nghiên cứu xây dựng mô hình “trạm công dân số” tại các địa điểm công cộng, cơ quan hành chính và trung tâm dịch vụ. Đây sẽ là những điểm hỗ trợ người dân tiếp cận các dịch vụ số, đặc biệt đối với nhóm người cao tuổi, người ở vùng nông thôn hoặc những đối tượng còn hạn chế về kỹ năng công nghệ. Song song với đó, nhiều giải pháp đô thị thông minh như “bản sao số” hay “mô hình địa điểm số” cũng sẽ được triển khai trên nền tảng dữ liệu dân cư và định danh điện tử.
Trong lộ trình chuyển đổi số quốc gia, ứng dụng VNeID tiếp tục đóng vai trò trung tâm. Không chỉ là công cụ định danh điện tử, VNeID được định hướng trở thành nền tảng số quốc gia đa tiện ích, tích hợp nhiều dịch vụ phục vụ đời sống người dân như lưu trữ giấy tờ điện tử, thực hiện thủ tục hành chính, thanh toán trực tuyến, nhận các khoản hỗ trợ an sinh xã hội và nhiều tiện ích công cộng khác.
Thực tế cho thấy quá trình số hóa thủ tục hành chính đã và đang được triển khai mạnh mẽ. Từ tháng 10/2025, nhiều thủ tục hành chính thiết yếu đã được yêu cầu thực hiện trực tuyến như đăng ký thường trú, tạm trú, khai sinh, khai tử, đăng ký kết hôn, cấp đổi căn cước công dân, cấp hộ chiếu, đổi giấy phép lái xe, cấp phiếu lý lịch tư pháp hay đăng ký biển số xe máy. Đây được xem là nền tảng quan trọng để từng bước hình thành nền hành chính số toàn diện trong thời gian tới.
Việc đặt mục tiêu đến năm 2035 mọi giao dịch hành chính được thực hiện trực tuyến không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí cho người dân và doanh nghiệp mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước. Đồng thời, đây cũng là bước đi quan trọng trong chiến lược xây dựng Chính phủ số, kinh tế số và xã hội số, đưa Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu trở thành quốc gia có nền quản trị hiện đại, thông minh và lấy người dân làm trung tâm phục vụ.
